Chemical Filter กับระบบ Wet Scrubber ต่างกันอย่างไร

แนะนำข้อแตกต่างของChemical Filter กับระบบ Wet Scrubber เพื่อให้สามารถเลือกใช้ได้เหมาะสม

Chemical Filter กับระบบ Wet Scrubber ต่างกันอย่างไร

ในโรงงานอุตสาหกรรม การควบคุมกลิ่น ไอสารเคมี ก๊าซพิษ และ สารปนเปื้อนในอากาศเป็นหนึ่งในเรื่องสำคัญที่ต้องออกแบบตั้งแต่ต้น โดยเฉพาะโรงงานที่มีกระบวนการผลิตซึ่งเกิด HCHO, Base, VOC, Acid Gas, Alkaline Gas, Solvent Vapor, กลิ่น, ควัน หรือ ก๊าซที่สามารถกัดกร่อนอุปกรณ์ ได้ โดยระบบที่มักถูกนำมาใช้ในการควบคุมสารปนเปื้อนกลุ่มก๊าซมีอยู่หลายรูปแบบ แต่สองคำที่มักทำให้เกิดความสับสนคือ Chemical Filter และ Wet Scrubber แม้ว่าทั้งสองระบบจะมีเป้าหมายคล้ายกัน คือช่วยลดสารปนเปื้อนในกระแสอากาศหรือก๊าซ แต่หลักการทำงานแตกต่างกันอย่างชัดเจน ซึ่งคำถามสำคัญจึงไม่ใช่เพียงว่า “Chemical Filter หรือ Wet Scrubber ดีกว่ากัน” แต่คือ สารปนเปื้อนที่เกิดขึ้นคืออะไร มีความเข้มข้นเท่าไร ปริมาณลมเท่าไร และ ต้องการลดมลพิษเพื่อวัตถุประสงค์ใด ดังนั้นบทความนี้จะอธิบายความแตกต่างแบบละเอียด เพื่อช่วยให้ผู้ประกอบการ วิศวกร และ ผู้ดูแลระบบโรงงานเห็นภาพว่าควรเลือกใช้ระบบใด หรือ ควรใช้ทั้งสองระบบร่วมกัน

ทำความรู้จัก Chemical Filter (แผ่นกรองเคมี)

Chemical Filter คือ อุปกรณ์กรองอากาศที่ใช้วิธีการบำบัดแบบ แห้ง โดยอาศัยหลักการทางเคมี และกายภาพในการดักจับแก๊ส ไอสารเคมี และ กลิ่นไอระเหย โดยไม่มีการใช้น้ำ หรือ สารละลายที่เป็นของเหลวในกระบวนการกรอง

1. ประเภทของวัสดุกรองเคมี

  • Granular / Pelletized Media: เม็ดถ่านคาร์บอน หรือ เม็ดอลูมินาอัดแท่งบรรจุในกระบะ เหมาะสำหรับงานที่มีปริมาณแก๊สพิษเข้มข้นปานกลาง
  • Non-woven Impregnated Media: เส้นใยสังเคราะห์ถักทอเคลือบด้วยผงคาร์บอน หรือ สารดูดซับเคมี มักทำเป็นแผ่นกรองทรงจีบ ใช้ในระบบ HVAC หรือ ระบบห้องสะอาด
  • Honeycomb / Carbon Block: โครงสร้างรังผึ้งที่ให้พื้นที่สัมผัสสูงแต่มีแรงต้านลมต่ำ

2. มลพิษที่ Chemical Filter กำจัดได้ดี

  • สารระเหยง่าย (VOCs) เช่น เบนซิน, โทลูอีน, ไซลีน
  • กลิ่นอินทรีย์สาร และ กลิ่นอนินทรีย์สารระดับความเข้มข้นต่ำถึงปานกลาง
  • แก๊สกัดกร่อนในห้องควบคุมไฟฟ้า และ คอมพิวเตอร์ตามมาตรฐาน ISA-71.04 เช่น H2S,SO2,Cl2,NOx
  • ไอสารเคมีระดับอนุภาคนาโนในห้องคลีนรูมโรงงานเซมิคอนดักเตอร์

ทำความรู้จัก ระบบ Wet Scrubber (ระบบบำบัดอากาศ)

Scrubber System หรือ ระบบสครับเบอร์ คือ เทคโนโลยีบำบัดมลพิษทางอากาศที่นิยมใช้อย่างแพร่หลายในโรงงานอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ สามารถแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักคือ Wet Scrubber (ระบบบำบัดแบบเปียก) และ Dry Scrubber (ระบบบำบัดแบบแห้ง) ทว่าประเภทที่นิยมใช้ และ รับรู้กันทั่วไปในอุตสาหกรรมคือ Wet Scrubber

กลไกการทำงานของ Wet Scrubber (ระบบบำบัดแบบเปียก)

Wet Scrubber อาศัยกระบวนการถ่ายโอนมวลสารระหว่างสภาวะก๊าซ และ สภาวะของเหลว โดยการป้อนอากาศเสียเข้าทางด้านล่างของหอบำบัด และ ฉีดละอองน้ำหรือสารละลายเคมีจากด้านบนผ่านหัวฉีดสเปรย์ สวนทางกันภายในหอบำบัดมักมีการบรรจุ ตัวกลางเพิ่มพื้นที่สัมผัส เพื่อให้ของเหลว และ ก๊าซพิษมีเวลา และ พื้นที่สัมผัสกันนานที่สุด

ประเภทของระบบ Wet Scrubber ที่นิยมในอุตสาหกรรม

  • Packed Bed Scrubber: หอบำบัดบรรจุตัวกลาง เหมาะสำหรับการกำจัดแก๊สพิษ ไอสารเคมีกรด-ด่าง และ กลิ่น
  • Venturi Scrubber: ใช้หลักการบีบอัดความเร็วลมผ่านคอคอดเพื่อแตกละอองน้ำ ให้ประสิทธิภาพสูงสุดในการกำจัดฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM2.5/PM10) ร่วมกับไอสารเคมี
  • Spray Tower: หอบำบัดแบบห้องโล่งใช้หัวฉีดสเปรย์ เหมาะสำหรับงานที่มีฝุ่นหนาแน่นเพื่อป้องกันการอุดตัน
  • Dry Scrubber: ฉีดผงเคมีแห้ง (เช่น หินปูน CaCO3 หรือ เบกกิ้งโซดา NaHCO3) เข้าไปปะทะแก๊สร้อนในปล่องเพื่อกำจัด SO2 หรือ กรดในโรงไฟฟ้า และ เตาเผาขยะ

เจาะลึกเปรียบเทียบความแตกต่างของ Chemical Filter vs Wet Scrubber 

เพื่อให้เห็นภาพการใช้งาน และ ความแตกต่างทางเทคโนโลยีที่ชัดเจน สามารถแบ่งประเด็นเปรียบเทียบออกเป็น 3 มิติหลักได้ดังนี้ 

1 ลักษณะสภาวะการทำงาน 

  • Chemical Filter: ไม่ทนทานต่ออากาศที่มี ความชื้นสัมพัทธ์สูง เนื่องจากโมเลกุลของน้ำในอากาศจะเข้าไปจับจองพื้นที่รูพรุนของ Activated Carbon หรือ Media ตัดหน้าโมเลกุลแก๊สพิษ ส่งผลให้ประสิทธิภาพลดลงอย่างรวดเร็ว นอกจากนี้ ฝุ่นละออง สามารถอุดตันช่องว่างของแผ่นกรองเคมีได้ จึงจำเป็นต้องติดตั้งแผ่นกรองฝุ่นด้านหน้าเสมอ
  • Wet Scrubber System: โดดเด่นในสภาวะงานหนัก อากาศมีความชื้นสูง อุณหภูมิแก๊สสูง หรือ มีฝุ่นละอองปะปนมาในปริมาณมาก เนื่องจากละอองน้ำในระบบสครับเบอร์จะช่วยลดอุณหภูมิของแก๊ส และ ชะล้างฝุ่นละอองลงสู่ถังพักล่างโดยแม้อากาศจะเปียกชื้นก็ไม่มีผลเสียต่อระบบ

2. ประสิทธิภาพ และ ความชำนาญในการกำจัดสาร 

  • Chemical Filter: เป็นเลิศในการดักจับ สารระเหยง่าย (VOCs) กลิ่นตัวทำละลาย และ แก๊สพิษในระดับความเข้มข้นต่ำมาก (ระดับ ppb ถึง ppm) เหมาะอย่างยิ่งกับงานที่ต้องการอากาศบริสุทธิ์ขั้นสูง เช่น การกรองอากาศเติมเข้าห้องสะอาด หรือ การหมุนเวียนอากาศในอาคาร
  • Wet Scrubber System: เป็นเลิศในการดักจับ แก๊สกรด-ด่างเข้มข้นสูง เช่น กรดไฮโดรคลอริก (HCl), กรดซัลฟิวริก (H2SO4), ไฮโดรเจนฟลูออไรด์ (HF), แอมโมเนีย (NH3), ก๊าซคลอรีน (Cl2) และ ก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ (SO2) โดยสามารถบำบัดแก๊สพิษที่มีความเข้มข้นหลายพัน ppm ให้ลดลงเหลือในระดับที่กฎหมายกำหนดได้อย่างต่อเนื่อง

3. การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม และ ขยะ 

  • Chemical Filter: เมื่อตัวกลางดูดซับเต็มถัง จะต้องทำการ เปลี่ยนแผ่นกรองใหม่ขยะที่เกิดขึ้นคือขยะของแข็ง ซึ่งหากซึมซับสารพิษอันตรายไว้ จะถูกจัดประเภทเป็น ขยะอันตราย ที่ต้องส่งบริษัทรับกำจัดเผาทำลาย หรือ นำไปฟื้นฟูสภาพ

Wet Scrubber System: ไม่สร้างขยะของแข็งรายวัน แต่ผลผลิตที่ได้คือ น้ำเสียเคมี ซึ่งมีฤทธิ์เป็นกรด ด่าง หรือ มีสารละลายตะกอนเข้มข้น โรงงานจำเป็นต้องมี ระบบบำบัดน้ำเสีย เพื่อปรับสภาพค่า pH ตกตะกอนเคมี และ บำบัดน้ำก่อนปล่อยออกนอกโรงงาน การลงทุนจะสูงกว่าแบบ Chemical Filter และเป็นการกรองแบบหยาบ แต่การกรองแบบ Chemical Filter จะเป็นการกรองสารเคมีที่ละเอียดมากกว่า ส่วน Wet Scrubber สามารถกรองปริมาณสารเคมีได้ความเข้มข้นที่มากกว่า ทั้ง 2 ระบบสามารถใช้ร่วมกันได้แต่ต้องลดความชื้นและละอองน้ำก่อนถึง Chemical Filter

สรุปได้ว่าทั้ง Chemical Filter และ Wet Scrubber System ต่างเป็นเทคโนโลยีบำบัดมลพิษทางอากาศที่มีประสิทธิภาพสูงด้วยกันทั้งคู่ แต่ถูกออกแบบมาเพื่อแก้ปัญหาคนละสภาวะ การเข้าใจความแตกต่างอย่างถ่องแท้ รวมถึงการพิจารณาคุณสมบัติทางกายภาพ และ เคมีของอากาศเสียในโรงงาน จะช่วยให้คุณเลือกติดตั้งระบบได้อย่างถูกต้อง ปลอดภัย ปฏิบัติตามกฎหมายสิ่งแวดล้อมได้อย่างสบายใจ และ คุ้มค่าต่อการลงทุนที่สุดในระยะยาว ดังนั้นหากสนใจระบบกรองเคมีในโรงงานเราขอแนะนำ JAF เป็นผู้ให้บริการชั้นนำด้านผลิตภัณฑ์ ระบบกรองอากาศ ซึ่งรักษาคุณภาพทางอากาศได้อย่างเต็มที่อีกทั้งยังช่วย การควบคุมมลพิษทางอากาศที่ครอบคลุม โดยมีทีมงานมืออาชีพที่มีประสบการณ์มากกว่า 20 ปี เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้า ให้ได้ใช้ผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพ ตอบโจทย์การใช้งาน และ แก้ปัญหาลูกค้าให้หมดไป อีกทั้งยังมีบริการให้คำปรึกษาทั้งก่อน และ บริการหลังการขายที่ดีอีกด้วย

ติดต่อสอบถาม 
บริษัท เจแปน แอร์ฟิลเตอร์ (ไทยแลนด์) จำกัด

ที่อยู่: 499/26 หมู่ที่ 13 ตำบลราชาเทวะ อำเภอบางพลี จังหวัดสมุทรปราการ 10540
Tel: 02-186-8942-3, 096-801-2236
Email :sales@jafthailand.com